فرهنگ الهی به امید تو؛ وانفجار تراژیک پالایشگاه آبادان!

Posted on 26 مه 2011

0


1- پالایشگاه آبادان درحضورافتتاح سوم خرداد پرافتخاررییس جمهورکشورترکیده وزندگی ده ها انسان را ازچند درصد تا صد درصد نابود کرده است. واحمدی نژاد درسراشیبی مشایی گیرافتاده دردست رقبا که همه می دانستیم وگفته بودیم واو اعتنا نکرد. بنابراین یادتان باشد که درروزهای پیش رواگردرهمان پیچ انحراف منافع الیگارشی وریزه خواران مشق کند بحسابش خواهیم گذاشت ونفسش را خواهیم گرفت. مگراینکه مثل بچۀ آدم مشق کند بخواست زعیم ما تا ما نیز مثل همۀ شش سال گذشته بگوییم که تقصیرنیروی انسانی بود وتمام. کما اینکه سوابق ما نشان می دهد که همیشه همین را گفته ایم راجع به  1- هواپیمای کوچک یاک روسی با خلبان ارمنستانی وزیر راه خاتمی بنام دادمان بعلاوۀ نمایندگان استان گلستان را کوبید به کوه وهرگزدرفرودگاه دشت نازساری بزمین ننشست. 2- تریلی تانکرسوخت عظیم الجثه ترمزبرید وچندین خودروخصوصی وعمومی را درهم کوبید وهمۀ سرنشینانش را درآتش بنزین تانکرسوختش جزغاله کرد.3- قطاری که درنزدیک نیشابوربا قطار باری دیگری که بارش مواد سمی خطرناک بود تصادم کرد وخردشد وانبوهی زندگی های انسانی را به نابودی کشاند. 4- ایران رتبۀ اول تصادفات ومرگ ومیر جاده ای را دارد. 5- ایران پرخطرترین خطوط هوایی جهان را صاحب است. 6- و 7- و … n

2- همۀ حوادثی که درکشورما رخ می دهد فقط ازنطرسیاسی است که کاربرد دارد و دیگرهیچ. یعنی اگرازحوادث پیش آمده نخواهیم برعلیه رقیب سیاسی خود استفاده کنیم. نفس حادثه وخسارت هایی که ببارمی آورد کمترین اهمیتی ندارد. وفقط چند روز لقلقۀ زبان می شود برای عربده کشی های مهوع وپرونده اش بسته می شود برای همیشه. کما اینکه بعنوان نمونه نمی توان کسی نشانی بدهد وبگوید که این حادثۀ مشخص را پی گیری کردیم وعلتش این است ومقصرش هم این است. همۀ چس ناله های وکیل ووزیر وروشنفکروروزنامه نگارومسئول وغیرمسئول هم فقط دربارۀ باز هم سیاست است. که یکی می گوید توپولوف های روسی مقصراست ودیگری معتقد است که جاده های ما استاندارد نیست وسومی پایین بودن کیفیت خودروها را مقصر می داند وچهارمی تحریم های غرب رامهم می داند ویا مثل این حادثه درپالایشگاه که عجلۀ باند انحرافی درافتتاح پروژه را فریاد می کنند.

3- ونهایتاً که بده بستان های زیرمیزی سیاسی ومالی انجام شد به نهایت مقصر که همان عامل انسانی است که معمولاً هم خودش درهمان حادثه مرده ختم بخیرمی شود. وجان کلام اینجاست که رسیدن به تقصیرعامل انسانی دقیق ترین ومشخص ترین ومهم ترین ودرست ترین نتیجه گیری هم است. اما- واین اما جان کلام مشکلات ما هم است- ضمیراین «تقصیرعامل انسانی» نباید برگردد به خلبان یا راننده یا مهندس پالایشگاه یا رییس جمهوریا وزیریاهرشخص حقیقی وحقوقی دیگر. بلکه آن ضمیر «انسان مقصر»باید برگردد به فرهنگ. به فرهنگ مدرن دربرابرفرهنگ سنتی. بعبارت دیگرتقصیرعامل انسانی درست است ولی نه بعنوان اسم خاص ومربوط به یک حادثه. بلکه درست است بعنوان انسان عام تربیت شده درجمهوری اسلامی.

4- چطور؟ فرهنگ عمومی وتربیتی ما فرهنگ خرواسب سواری است. وما هر چقدر هم تلاش کنیم که بچه هایمان را با فرهنگ طیاره وپالایشگاه وخودرو وکامپیوتر بزرگ کنیم. بدلیل سلطۀ حاکمیت سنتی متحجربه همۀ شئونات ما ازرسانه ها گرفته تا مدارس ودانشگاه وحوزه وفرهنگ رفتاری درکوچه وخیابان؛ موفق به تغییر پارادایم فرهنگی نخواهیم شد. فرهنگ خرسواری واسب سواری وشترسواری یک فرهنگ با دامنۀ خطرکم است چون اگرخروشتررم کنند ومارا بزمین بزنند حد اکثرچندخراش برمی داریم ویکی دونفربیشترهم آسیب نمی بیند. وتازه خروشترچون روح وغریزه دارند وتوانشان محدود است، خودشان هم خطاهای مارا تصحیح می کنند. مثلاً اگر خسته باشند راه نمی روند وما مجبورمی شویم پیاده بشویم وحیوان را تیمارکنیم تا آمادگی مجدد بارکشی را پیدا کند. واین فرهنگ برمبنای بنیان «الهی به امید تو» ، «انشاءالله طوری نمی شود» ، «توکل بخدا» و «قضا وقدری» پایه واساس گرفته است.

5- درجریان سقوط طیارۀ یاک مرحوم دادمان نوشتم که: خلبان ارمنستانی هواپیما با زبان فارسی شیرین با لهجۀ ارمنی خودش به سرنشینان عالی مقام خودش گفته: «بابا جان هاوا خاراب است چکارکنیم» ودوستان ما که اغلب جبهه دیده وحماسه آفرین بودند با رفتن به خلسۀ جنگ ومیادین مین وبسیجی ها ورفتن روی مین «الهی به امید تو» فرو رفته اند وبه خلبان بی زبان گفته اند فقط 5 دقیقه تا فرودگاه دشت ناز ساری فاصله داریم پس بزن بریم توکل بخدا. ودانش فنی وعلم که این شوخی ها سرش نمی شود. لذا چرخیدن همان وخوردن به کوه وجنگل وتمام. تحریم امریکا درست. مهندسان آلمانی راه انداز پالایشگاه نیامدند درست. خرابی ترمزتریلی 18 چرخ حامل بنزین درست. هواپیمای توپولوف درست. خرابی جاده ها درست. پایین بودن کیفیت خودروها درست. و… اما؛ این مشکل فقط مشکل ما نیست درجهان وبسیاری کشور های فقیرتر وعقب مانده تر و… ازما هم هستند که به اندازۀ ما حوادث این چنینی را تجربه نمی کنند. چرا؟ فقط به همین دلیل ساده که آن ها اگرهم مدرن نیستند حداقل زیستن در فرهنگ مدرن را قبول کرده اند به یمن هیئت حاکمه ای که دانش را وعلم را همراه با تکنولوژی مهم می شمارند. وازاکسیر الهی به امید تو برای گشودن همۀ کاستی هایشان استفاده نمی کنند.

6- این کافی نیست که انسان بزرگ شده درفرهنگ قضا وقدری را ببریم دانشگاه و یک دانشنامۀ مهندسی به اوبدهیم وخیال کنیم که می تواند خارج ازمناسبات فرهنگ عمومی متحجرمورد وثوق وتبلیغ آخوند ها عمل کند. اوراننده ای می شود که کاستی ترمز ماشینش را با توکل. دستگاه های ناوبری هواپیمایش را با الهی به امید تو. و مخزن سوخت پالایشگاهش را با قضا وقدرو…تعمیرفنی وتست نکرده بکارمی گیرد.

7- واین جاست جان کلام که اصرارمی کنم به اینکه جزپذیرش نرم افزارمدرنیته که پایۀ اصلی اش برحرمت دانش وعلم روزوهنروموسیقی وسینما وفوتبال ومد وبازی وتفریح ولذت انسان محوراست هرراهی راه به هیچ دهی نخواهد برد وآدرس عوضی نشان دادن است. مدرنیته یعنی دانش مقدس درهنگام کاربا تکنولوژی. نه که فکرکنید که ما چک لیست های علمی وتعمیرات وتعویضات را نداریم. خوبش را هم داریم. ولی مهندس پرواز وتکنیسین پالایشگاه ودربان درب کارخانه هم در هنگام مراجعه به چک لیست هایشان خیلی ازموارد را با الهی به امید توعلامت می زنند. این یک فرهنگ است که درجان انسان کهنۀ ایرانی رسوب کرده است. وتحصیلکرده  و عامی و توده و روشنفکرو وزیرو وکیل و رییس جمهورنمی شناسد. ما انسان قضا و قدری تربیت می کنیم وازاوانتظاررفتاردانش محورداریم. واین نشدنی است مطلقاً.

8- واین جاست که من با قساوت تمام حادثۀ دلخراش پالایشگاه را فراموش کرده بودم ودنبال یک آخوندی می گشتم که رفته باشد سینما. ودنبال کراوات حلالی می گشتم که برگردن مردی بسته شده باشد. ودنبال یک مسئولی می گشتم که بگوید: «ای خفتگان دراعماق تاریخ بیدارشوید که نمی شود تکنولوژی ودانش قرن 21 میلادی را داد به انسان قضا وقدری بیابان های حجازومنتظرمعجزۀ جامعۀ سالم بود.» ما باخته ایم رفقا سرنا را ازسرگشادش فوت نکنیم. تا فرهنگمان خرسواری است همۀ آمارهای بدترین دردنیایمان هم پابرجاست. حتی اگرهمۀ درهای بهترین تکنولوژی های روزبروی مان گشوده باشد. ما خطای انسانی داریم درفرهنگ عامه! یا…هو

برگرفته از دلقک ایرانی

Advertisements
Posted in: اجتماعي